Lettergrootte veranderen

Mensen met dementie doen vrijwilligerswerk op Radio Kootwijk gepubliceerd: 10-06-2013

“Hallo Bandoeng, hier Den Haag!” Deze historische woorden zijn bijna in gedachten te horen als je arriveert op Radio Kootwijk. Daar staat het voormalige zendstation waarmee in de jaren ‘20 een draadloze verbinding werd gelegd met Nederlands-Indië. Het prachtige gebied is het werkterrein van een groep jonge mensen met dementie. Zij helpen Staatsbosbeheer elke vrijdag met het beheren van de natuur in en om de gebouwen van Radio Kootwijk.

Het project is een onderdeel van DemenTalent, opgezet door Zorggroep Apeldoorn en omstreken. Projectleider Daphne Mensink: “Jonge mensen met dementie staan vaak nog midden in de maatschappij als ze de diagnose krijgen. Ze merken de beperkingen, maar willen nog graag meedoen in de samenleving. Toen ik hoorde over plannen voor de herontwikkeling van Radio Kootwijk dacht ik: ‘Daar kunnen mensen met dementie best bij meehelpen, als vrijwilligers.’ In overleg met Staatsbosbeheer hebben we deze plek gecreëerd.”

Prikbord

Vandaag zijn we met een groep van twaalf. De dag start om tien uur met een kopje koffie in de verblijfsruimte, die uitkijkt op het hoofdgebouw: ‘de Kathedraal’. Er worden krantenknipsels uit jaszakken gehaald en besproken. Alles wat over Radio Kootwijk en over dementie gaat, verzamelt de groep op het prikbord aan de muur. De nieuwste ontwikkelingen, onderzoeken en tests worden aan de koffietafel besproken. Gerard vertelt dat hij het nog niet goed kan accepteren dat hij beginnende Alzheimer heeft. “Ik lig vaak te piekeren in bed. Wat ben ik vandaag vergeten?” Dan zegt iemand aan tafel: “Een borrel!” Iedereen lacht. Gezellig, dat is het in ieder geval.

Genoeg te doen

Huismeester Hans van Laar van Staatsbosbeheer komt elke vrijdag langs om de groep te vertellen wat er allemaal moet gebeuren. En er is genoeg te doen de komende tijd. Op 5 mei is een groot feest op Radio Kootwijk. Dan is het negentig jaar geleden dat de eerste radioverbinding met Nederlands-Indië werd gelegd. De vrijwilligers kunnen mooi helpen om alles op te ruimen zodat het terrein netjes is voor het grote publiek. De nieuwe boompjes moeten weggehaald, er moet onkruid gewied en afval opgeruimd worden en er is nog een stapel stenen om te sjouwen. Joop (69) helpt mee met het verwijderen van de nieuwe boompjes. Hij is er elke week bij. “Het is een leuke groep. Ik kan lekker in de buitenlucht bezig zijn en zie ook meteen het resultaat van mijn werk.” Bij Joop is pas dit jaar Alzheimer geconstateerd. “De diagnose was berustend voor mij. Ik probeer er beste van te maken, maar ik voel me niet verslagen. Ik heb nog zoveel andere talenten die ik kan benutten, zoals hier. Het is ontzettend leuk dat zo’n project bestaat, anders blijf je thuis zitten kniezen en dat is helemaal niks voor me.”

Kwieker

Jeannet Kamphuis is een van de vaste begeleiders van de groep. Ze vertelt dat het project in eerste instantie is opgezet voor mensen tot 65 jaar. “Maar we merken dat de ouderen van nu niet aan een tafel willen zitten om spelletjes te doen. Ze hebben behoefte aan aan actief bezig zijn. Zoals Joop. Thuis komt hij niet tot iets, maar hier is hij druk aan het werk. De vrouw van Joop zei laatst dat hij veel kwieker is thuis sinds hij hier komt. Het verbetert zijn stemming en dat is natuurlijk prachtig om te horen. De meeste deelnemers zien het niet als een dagbesteding, maar echt als vrijwilligerswerk.” Daphne vult aan: “We willen geen echte dagactiviteit creëren, maar mensen onderdeel laten zijn van de maatschappij. Daarom hebben we ook met echte vacatures gewerkt om deelnemers te werven.”

Acceptatie

Ans is nog maar een paar keer op Radio Kootwijk geweest. “Ik voel me het lekkerst als ik iets te doen heb. Dat ben ik gewend. Samen met mijn man runde ik onze slagerij. Nu sta ik met twee lege handen omdat ik mijn werk heb moeten opgeven. Mijn man werkt nog steeds fulltime. Ik vind het te confronterend om in de slagerij te komen. Mijn handen jeuken om iets te doen, maar ik mag me er niet meer mee bemoeien. Daar heb ik het heel moeilijk mee.” Ans vertelt dat ze op initiatief van haar man naar Radio Kootwijk is gekomen. “Hij probeert me te stimuleren en te helpen, maar ik vind het moeilijk om die hulp te accepteren. Voorlopig is het nog strijden, ook voor mezelf.” 

Cadeautje

Daphne begeleidt de groep regelmatig. “Het is een cadeautje om hier een dag te mogen zijn. Het is prachtig om het lerend vermogen van mensen met dementie te zien. Ank heeft bijvoorbeeld heel erg last van apraxie; ze weet niet meer hoe ze bepaalde handelingen moet uitvoeren. Als ik haar rustig uitleg en voordoe hoe ze een boompje afknipt, doet ze het daarna helemaal zelf.” Daphne vertelt dat ze graag meer mensen betrokken willen krijgen zodat het project niet afhankelijk is van een paar personen. “Maar het is de vraag of we door kunnen gaan, omdat we nog niet weten of er ook volgend jaar genoeg geld is. We hopen het natuurlijk wel, want het is zo waardevol!”

DemenTalent op Radio Kootwijk

Staatsbosbeheer en Zorggroep Apeldoorn en omstreken zijn vorig jaar gestart met een maatschappelijk project waarin jonge ouderen met dementie aan de slag gaan als vrijwilligers in de natuur. Jonge ouderen met dementie hebben veel baat bij beweging in de natuur en een goede balans tussen rust en uitdaging. Meedoen in de maatschappij is ook een belangrijk doel. Omdat er voor deze groep mensen weinig projecten beschikbaar zijn, creëerde Zorggroep Apeldoorn in overleg met Staatsbosbeheer een plek op Radio Kootwijk. De groep heeft de beschikking over een eigen verblijfsruimte en is elke vrijdag aan het werk in de natuur rondom de gebouwen van het voormalige zendstation. 

Talenten

Het werken bij Radio Kootwijk is een onderdeel van DemenTalent, een initiatief van Zorggroep Apeldoorn. Bij DemenTalent wordt gezocht naar een zinvolle daginvulling die past bij de talenten van iemand met dementie. Het zorgaanbod bestaat uit vrijwilligerswerk bij Staatsbosbeheer of bij een kinderdagverblijf, creatieve workshops, beweegprogramma’s, lotgenotengesprekken en trainingen in dagelijkse handelingen.

 



Bron: Alzheimermagazine juni 2013